Hãy tìm Đức Chúa khi Người còn cho gặp,
kêu cầu Người lúc Người ở kề bên.
Kẻ gian ác, hãy bỏ đường lối mình đang theo,
người bất lương, hãy bỏ tư tưởng mình đang có
mà trở về với Đức Chúa - và Người sẽ xót thương -,
về với Thiên Chúa chúng ta, vì Người sẽ rộng lòng tha thứ.
Thật vậy, tư tưởng của Ta không phải là tư tưởng của các ngươi,
và đường lối các ngươi không phải là đường lối của Ta
- sấm ngôn của Đức Chúa.
Trời cao hơn đất chừng nào
thì đường lối của Ta cũng cao hơn đường lối các ngươi,
và tư tưởng của Ta cũng cao hơn tư tưởng các ngươi chừng ấy. (Isaia 55:6-9)
Thiên Chúa luôn làm chúng ta ngạc nhiên. Không phải bởi sự công minh của Người, nhưng bởi lòng thương xót của Người. Đôi khi, lòng thương xót của Người thậm chí còn khiến chúng ta “chướng tai gai mắt”, như trong bài Tin Mừng hôm nay (Mt 20,1-16a). Lòng quảng đại của ông chủ đã trả công hậu hĩnh cho những người chỉ làm việc có một giờ, mà không hề trả ít hơn cho những người khác. Thế nhưng, những người kia lại oán giận và ganh tị.
Chúng ta dễ đồng cảm với lời phản đối của họ. Tất cả chúng ta đều có khuynh hướng ganh tị với những người có cuộc sống dễ dàng hơn mình, những người được sinh ra trong những gia đình hay những quốc gia giàu có hơn, tiện nghi hơn hoặc hạnh phúc hơn chúng ta.
Dường như hoặc là Thiên Chúa hoàn toàn không công bằng, hoặc ít nhất, đối với Người, sự công bằng phải nhường chỗ cho lòng quảng đại. Chúng ta cần cảnh giác với phản ứng theo bản năng ấy của mình. Chúng ta coi trọng sự bình đẳng, nhưng cần chắc chắn rằng niềm say mê của chúng ta đối với sự bình đẳng không phải là một lớp vỏ che đậy lòng ganh tị.
Ganh tị là điều ngu ngốc nhất trong tất cả các tội lỗi, bởi vì nó không bao giờ đem lại cho bạn dù chỉ một giây phút vui sướng, kể cả một niềm vui giả tạo. Lòng quảng đại quan trọng hơn sự bình đẳng, bởi vì lòng quảng đại thuộc về tình yêu, còn sự bình đẳng chỉ là một phần của công lý; và tình yêu quan trọng hơn công lý.
Một trong những điều Mẹ Têrêsa thường thích nói nhất là: “Thiên Chúa không thể thua kém ta về lòng quảng đại.” Đó là một trong những cách mà đường lối và tư tưởng của Người cao vượt trên đường lối và tư tưởng của chúng ta, như trời cao hơn đất: cao đến mức khiến chúng ta phải kinh ngạc.
Bạn nghĩ tại sao Thiên Chúa lại tạo dựng các tầng trời rộng lớn đến mức không thể tưởng tượng nổi? Người không buộc phải làm như vậy. Người làm điều đó vì chúng ta, để cho chúng ta thấy rằng Người cao cả và quảng đại hơn rất nhiều so với những gì chúng ta có thể tưởng tượng.
Vũ trụ giống như một bí tích, một dấu chỉ thánh thiêng. Cũng như chính thân xác chúng ta, vũ trụ là vật chất bộc lộ tinh thần, cho thấy chân lý, cho thấy một điều gì đó về Thiên Chúa. Tại sao Thiên Chúa tạo dựng vật chất? Để mặc khải tinh thần, biểu lộ tinh thần, truyền đạt tinh thần, giống như một tác phẩm nghệ thuật hữu hình của người nghệ sĩ biểu lộ sự hiểu biết, tình yêu và óc sáng tạo nơi tâm hồn người nghệ sĩ.
Lý do của Vụ Nổ Lớn chính là sự tự biểu lộ mang tính nghệ thuật của Thiên Chúa. Như Thánh Vịnh nói: “Các tầng trời loan báo vinh quang Thiên Chúa” (Tv 19,2).
Độ sâu của một thung lũng được đo lường dựa trên độ cao của những ngọn núi bên cạnh nó. Sự cao cả của Thiên Chúa và sự nhỏ bé của chúng ta làm nổi bật lẫn nhau qua sự tương phản. Đặc biệt là sự nhỏ bé về mặt luân lý của chúng ta và sự cao cả về mặt luân lý của Người. Chúng ta rơi xuống dưới mức công lý; Thiên Chúa vượt lên trên công lý.
Nếu chúng ta không sa ngã vào tội lỗi và tính ích kỷ, thì lòng quảng đại “điên rồ” của Thiên Chúa đã không khiến chúng ta ngạc nhiên và kinh ngạc đến thế. Như Chúa Giêsu cho chúng ta thấy trong bài Tin Mừng hôm nay, lòng quảng đại của Thiên Chúa thậm chí còn khiến chính cảm thức về công lý của chúng ta phải bối rối.
Thiên Chúa không “hợp lý” theo nghĩa nhỏ hẹp, giới hạn và có thể đo lường được. Mọi sự hoàn hảo nơi Người đều vô hạn.
Như Thánh Vịnh hôm nay nói: “Cao cả thay, khôn dò khôn thấu.” Chúng ta đọc câu ấy và mỉm cười một cách thoải mái, nhưng câu ấy đáng lẽ phải khiến chúng ta cảm thấy không thoải mái; nó phải khiến chúng ta ngừng thở trong vài giây.
Lòng tốt của Thiên Chúa không chỉ lớn hơn lòng tốt của chúng ta, mà vô cùng lớn hơn. Người không thể được đặt ngang hàng với chúng ta, cũng không thể được so sánh theo bất kỳ thước đo chung nào.
Thiên Chúa và những sự hoàn hảo của Người không tương quan với chúng ta và những gì thuộc về chúng ta như thiên hà Ngân Hà so với một electron, bởi ngay cả sự so sánh ấy cũng có thể đo lường được; có một con số cho nó. Còn đối với vô hạn thì không có con số nào cả. Nó lớn hơn tất cả mọi sự.
Tuy nhiên, đó là một sự “hơn” theo một hướng nhất định: hơn về sự thiện, chứ không phải về sự dữ. Thiên Chúa không ở bên ngoài thiện và ác theo nghĩa Người vượt khỏi cả hai. Chúng ta không bao giờ có thể đi đến tận cùng sự tốt lành của Thiên Chúa, nhưng chúng ta có thể tiến về phía đó thay vì rời xa nó.
Vô hạn cách số ba một khoảng vô hạn, nhưng số ba vẫn gần vô hạn hơn số hai.
Thiên Chúa luôn “hơn” trong mọi điều tốt lành. Đó là từ ngữ đẹp nhất để nói về Thiên Chúa: hơn. Luôn luôn hơn.
Sự hoàn hảo vô hạn của Chúa Cha không chỉ hiện hữu cách bất động, nhưng vĩnh viễn biểu lộ chính mình trong một điều gì đó hơn, một Đấng khác với Chúa Cha — đó là Chúa Con, Đấng đồng bản tính, đồng vĩnh cửu và đồng vô hạn với Chúa Cha.
Trí tuệ của Thiên Chúa, sự khôn ngoan của Thiên Chúa, lớn lao đến mức, dù là vô hạn, vẫn trở nên “hơn”: sự khôn ngoan ấy vĩnh viễn biểu lộ chính mình nơi một Ngôi Vị thần linh khác, cũng vô hạn và vĩnh cửu.
Chúa Con không được tạo thành trong thời gian, nhưng được Chúa Cha sinh ra từ đời đời. Và Chúa Cha cùng Chúa Con không dừng lại nơi sự hoàn hảo vô hạn của chính mình: từ tình yêu năng động của Hai Ngôi, Chúa Thánh Thần vĩnh viễn nhiệm xuất. Tình yêu của Thiên Chúa lớn lao đến mức chính tình yêu ấy cũng vĩnh viễn trở thành một Ngôi Vị khác.
Thiên Chúa vĩnh viễn vượt lên trên chính mình. Đó là lý do tại sao trong thẳm sâu, chúng ta cũng khao khát làm như vậy. Chúng ta muốn trở nên hơn chính mình. Chúng ta khao khát sự xuất thần, nghĩa đen là vượt ra khỏi chính mình.
Đó là lý do chúng ta trở nên nghiện tình dục và ma túy: chúng là những thứ thay thế giả tạo cho điều đích thực, cho sự vượt thoát khỏi chính mình mà chúng ta tìm thấy trong kinh nghiệm thần bí của thị kiến diễm phúc.
Nhưng chúng ta không thể tự sức mình leo lên ngọn núi thánh ấy. Ngay cả chim chóc cũng không thể bay lên đỉnh Everest, còn chúng ta thì chỉ như những con kiến.
Niềm hy vọng duy nhất của chúng ta không phải là một thứ thần bí học kiểu “tự mình làm lấy”, hay tự nâng mình lên bằng chính sức mạnh tinh thần của mình. Niềm hy vọng duy nhất của chúng ta là Đức Kitô, Đấng đã từ trên núi thánh đi xuống và kết hợp chính mình với chúng ta, để chúng ta có thể cùng Người đi lên.
Chúng ta không thể đến được thiên đàng, nên Thiên đàng đã đến với chúng ta. Như Thánh Athanasiô tuyên xưng: “Thiên Chúa đã làm người để con người được trở nên Thiên Chúa.”
“Xuất thần” theo nghĩa đen là “đứng ở bên ngoài chính mình”, hay vượt lên trên chính mình. Trong Đức Kitô, Thiên Chúa đã chịu sự “xuất thần” của việc Nhập Thể, để trong Đức Kitô, chúng ta có thể được tham dự vào sự “xuất thần” của thần hóa (theosis), của việc được thần hóa, tức là được tham dự vào sự sống của Thiên Chúa, một sự sống vĩnh viễn vượt lên trên chính mình.
Chúng ta có thể nghĩ rằng mình sẽ mãn nguyện nếu trên thiên đàng chỉ có thêm một chút tình yêu, vẻ đẹp và niềm vui. Nhưng Thiên Chúa đã chuẩn bị cho chúng ta một điều mà hiện giờ chúng ta hoàn toàn không thể hiểu được, cũng như một em bé chưa chào đời không thể hiểu được thế giới mà em sắp được sinh vào:
“Điều mắt chẳng hề thấy, tai chẳng hề nghe, lòng người chưa hề nghĩ tới, đó lại là điều Thiên Chúa đã dọn sẵn cho những ai mến yêu Người.” (1 Cr 2,9)
Bởi vì đường lối của Người cao vượt vô cùng trên đường lối của chúng ta, và tư tưởng của Người cũng cao vượt vô cùng trên tư tưởng của chúng ta. — Dr. Peter Kreeft, Food for the Soul: Reflections on the Mass Readings (Cycle A)
0 Nhận xét